Toshkentda velosiped yo‘laklari endi yo‘lning qatnov qismi bo‘ylab ham bo‘lishi mumkin
Chilonzor tumanida avtomobil yo‘li bo‘ylab joylashgan velosiped, elektrosamokat va skuterlar uchun birinchi alohida yo‘lak ochildi.
Tajriba uchastkasi Lutfiy ko‘chasida tashkil etilib, Oqtepa maydonidan 2,4 km masofaga cho‘zildi. Bir qarashda o‘zgarish unchalik katta emasdek tuyuladi, ammo u poytaxtdagi eski velosiped yo‘laklarining asosiy muammolaridan birini hal qiladi.
Ilgari Toshkentda velosiped yo‘laklari asosan trotuarlarda piyodalar bilan yonma-yon o‘tkazilardi. Amaliyotda bu ajratish har doim ham ish bermasdi. Piyodalar belgilangan qismga o‘tib ketar, velosipedchilar va samokat foydalanuvchilari esa ularni aylanib o‘tishga majbur bo‘lar edi. Tezlikdagi farq esa ko‘pincha xavfli vaziyatlar va ziddiyatlarga sabab bo‘lardi. Endi esa yondashuvni o‘zgartirishga qaror qilishdi.
Velosiped yo‘lagi uchun bevosita avtomobil yo‘li bo‘ylab alohida tasma ajratildi. G‘oya oddiy: avtomobillar qatnov qismida qoladi, odamlar trotuarda yuradi, velosiped va samokatlar esa alohida yo‘nalishga ega bo‘ladi.
Yo‘l harakatini tashkil etish markazidagilarning hisoblashicha, bunday ajratish oqimlarning kesishishini kamaytiradi va harakatlanishni barcha ishtirokchilar uchun qulayroq qiladi.
Ammo yangi formatning zaif tomoni ham bor — avtomobillarga bevosita yaqinlik. Hatto chiziq tortilgan bo‘lsa ham, mashinasini ajratilgan yo‘lakda qoldiradigan, keskin buriladigan yoki yaqinlashib kelayotgan velosiped yoki samokatni payqamay hovlilardan chiqib keladigan haydovchilar xavf tug‘dirishi mumkin.
Ya’ni, shunchaki chizilgan chiziq xavfsizlik muammosini to‘liq hal qila olmaydi. Muhimi, ajratilgan hudud haqiqatan ham mashinalardan xoli bo‘lishi va haydovchilarga yaxshi ko‘rinishi kerak.
YHTM bu tajribani poytaxtning boshqa ko‘chalarida ham davom ettirishni rejalashtirayotganini ma’lum qildi. Keyingi loyihalarda bunday uchastkalarni deliniatorlar, ajratgichlar va boshqa himoya elementlari yordamida avtomobil harakatidan qo‘shimcha ravishda ajratish ko‘zda tutilgan.
Aynan jismoniy ajratish yangi tizimning asosiy qismiga aylanishi mumkin: haydovchi ajratilgan hududga shunchaki kirib keta olmaydi, velosipedchi yoki samokatdagi odam esa qo‘shni oqimga tinimsiz alanglashiga to‘g‘ri kelmaydi.
Agar Lutfiy ko‘chasidagi tajriba o‘zini oqlasa, bunday yo‘nalishlar Toshkentning boshqa tumanlarida ham paydo bo‘lishi mumkin.
Natijada, shahar asta-sekin uchta mutlaqo farqli oqimni — avtomobillar, piyodalar va velosiped yo‘laklarini ajratishga harakat qilmoqda. Endi asosiy savol shundan iboratki: yangi yo‘lakni nafaqat qulay, balki haqiqatan ham xavfsiz qilishning uddasidan chiqilarmikan?